
TRẠM BIẾN ÁP TĂNG ÁP LÊN 500kV
Trong hệ thống điện lưới quốc gia, trạm biến áp tăng áp 500kV đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Đây là mắt xích kết nối giữa nhà máy điện và lưới truyền tải siêu cao áp, cho phép truyền điện năng đi xa với tổn thất thấp và độ ổn định cao.
1. Khái niệm trạm biến áp tăng áp 500kV
Trạm biến áp tăng áp 500kV là trạm đặt tại hoặc gần nhà máy điện, có nhiệm vụ:
Nâng điện áp từ mức phát (6–15kV) lên 500kV để đưa điện năng vào lưới truyền tải quốc gia.
📌 Điện áp 500kV thuộc cấp siêu cao áp, dùng cho truyền tải công suất rất lớn trên khoảng cách xa.
2. Mục đích tăng điện áp lên 500kV
Việc tăng điện áp lên mức rất cao nhằm:
- Giảm dòng điện truyền tải
- Giảm tổn thất công suất (I²R)
- Tăng khả năng truyền tải công suất
- Nâng cao ổn định hệ thống điện
📌 Với cùng một công suất:
Điện áp càng cao → dòng càng nhỏ → tổn thất càng thấp
3. Cấu tạo chính của trạm biến áp 500kV
3.1. Máy biến áp lực 500kV
- Loại: Máy biến áp 3 pha hoặc 1 pha ghép bộ
- Công suất: Hàng trăm đến hàng nghìn MVA
- Làm mát: Dầu – gió / dầu – nước
- Có bộ điều chỉnh điện áp dưới tải (OLTC)
3.2. Thiết bị đóng cắt 500kV
- Máy cắt SF₆
- Dao cách ly
- Dao tiếp địa
📌 Đảm bảo:
- Đóng cắt an toàn
- Cô lập sự cố nhanh chóng
3.3. Hệ thống thanh cái 500kV
- Thanh cái đơn, kép hoặc vòng
- Thiết kế đảm bảo:
- Độ tin cậy cao
- Dễ vận hành – bảo dưỡng
3.4. Thiết bị bảo vệ và đo lường
- Máy biến dòng (CT)
- Máy biến điện áp (VT)
- Rơ-le bảo vệ khoảng cách, so lệch
- Hệ thống SCADA
4. Sơ đồ nguyên lý trạm tăng áp 500kV
Máy phát (6–15kV)
↓
Máy cắt máy phát
↓
Máy biến áp tăng áp
↓
Thanh cái 500kV
↓
Đường dây truyền tải 500kV
5. Đặc điểm vận hành trạm 500kV
- Yêu cầu độ tin cậy rất cao
- Vận hành liên tục 24/7
- Tuân thủ nghiêm ngặt:
- Quy trình an toàn điện
- Khoảng cách an toàn siêu cao áp
📌 Mọi thao tác đều:
- Có lệnh điều độ
- Giám sát từ trung tâm điều khiển
6. Vai trò của trạm 500kV trong hệ thống điện
- Kết nối các trung tâm phát điện lớn
- Truyền tải điện Bắc – Trung – Nam
- Ổn định tần số và điện áp toàn hệ thống
- Giảm nguy cơ quá tải lưới trung – cao áp
7. An toàn và yêu cầu kỹ thuật
- Khoảng cách pha – đất rất lớn
- Hệ thống tiếp địa điện trở thấp
- Bảo vệ chống sét trực tiếp & lan truyền
- Kiểm soát điện trường và tiếng ồn


8. Kết luận
Trạm biến áp tăng áp 500kV là xương sống của lưới truyền tải quốc gia. Việc thiết kế và vận hành trạm phải đảm bảo:
- An toàn tuyệt đối
- Độ tin cậy cao
- Khả năng truyền tải công suất lớn, ổn định lâu dài
